Trafik ve Çevre 1. Bölüm: Karayolları Trafik Kanunu, Trafik İşaretleri ve Temel Tanımlar

Karayolu Trafik Güvenliği Kurulu

Kurumlar arasında trafik güvenliği konusunda koordinasyon sağlar. Trafik kazalarını azaltmak için politika ve stratejiler belirler.

İçişleri Bakanlığı

Trafik hizmetlerinin yürütülmesini denetler ve düzenler. Kurumlar arasında trafik güvenliği koordinasyonunu sağlar.

Emniyet Genel Müdürlüğü

Şehir içi ve şehirler arası yollarda trafik denetimi yapar. Trafik kazalarını önleyici tedbirler alır ve kaza kayıtlarını tutar.

Karayolları Genel Müdürlüğü

Karayollarının yapımı, bakımı ve işaretlenmesinden sorumludur. Trafik akışını kolaylaştırıcı düzenlemeler yapar.

Millî Eğitim Bakanlığı

Okullarda trafik eğitimi programlarını hazırlar ve uygular. Sürücü kurslarının açılması, denetlenmesi ve eğitici belgelendirmesi işlemlerini yürütür.

Sağlık Bakanlığı

Trafik kazalarında ilk yardım ve acil sağlık hizmetlerini organize eder. Kaza sonrası sağlık koordinasyonunu sağlar.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı

Araçların teknik şartlarını ve taşımacılık standartlarını belirler. Araç muayene istasyonlarını denetler.

Trafik

Yayaların, hayvanların ve araçların karayolları üzerindeki hal ve hareketleridir.

Sürücü / Şoför

Sürücü: Karayolunda motorlu ve motorsuz taşıtı sevk ve idare eden kişidir.
Şoför: Karayolunda ticari amaçla tescil edilen aracı kullanan kişidir.

25 Şubat 2006 tarihinde yayınlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliğine göre ticari araç sürücülerinin Mesleki Yeterlilik Eğitimi ve Belgesi alma zorunluluğu getirilmiştir.

Trafik Kazası / Kusur

Trafik Kazası: Karayolu üzerinde hareket halinde olan bir veya birden fazla aracın karıştığı ölüm, yaralanma veya zararla sonuçlanan olaylardır.
Kusur: Trafik kurallarını ihlal etme durumudur.

Karayolu (Yol)

Trafik için, kamunun yararlanmasına açık olan arazi şeridi, köprüler ve alanlardır.

Anayol

Anatrafiğe açık olan ve bunu kesen karayolundaki trafiğin, bu yolu geçerken veya bu yola girerken, ilk geçiş hakkını vermesi gerektiği işaretlerle belirlenmiş karayoludur.

Anayol İşaret Levhaları

Tali Yol

Genel olarak üzerindeki trafik yoğunluğu bakımından, bağlandığı yoldan daha az önemde olan yoldur.

Tali Yol İşaret Levhası

İki Yönlü Yol

Taşıt yolunun her iki yöndeki taşıt trafiği için kullanıldığı karayoludur.

Tek Yönlü Yol

Taşıt yolunun yalnız bir yöndeki taşıt trafiği için kullanıldığı karayoludur.

Tek Yön İşaret Levhası

Bağlantı Yolu

Bir kavşak yakınında karayolu taşıt yollarının birbirine bağlanmasını sağlayan, kavşak alanı dışında kalan ve bir yönlü trafiğe ayrılmış olan karayolu kısmıdır.

Bölünmüş Karayolu

Bir yöndeki trafiğe ait taşıt yolunun bir ayırıcı ile belirli şekilde diğer taşıt yolundan ayrılması ile meydana gelen karayoludır.

Erişme Kontrollü Karayolu (Otoyol)

Özellikle transit trafiğe tahsis edilen, belirli yerler ve şartlar dışında giriş ve çıkışın yasaklandığı; yaya, hayvan ve motorsuz araçların giremediği, ancak izin verilen motorlu araçların yararlandığı karayoludur.

Otoyol İşaret Levhası

Geçiş Yolu

Araçların bir mülke girip çıkması için yapılmış olan yolun, karayoluna bağlanan ve karayolu sınır çizgisi içinde kalan kısmıdır.

Taşıt Yolu (Kaplama)

Karayolunun genel olarak taşıt trafiğince kullanılan kısmıdır.

Şerit

Taşıtların bir dizi halinde güvenle seyredebilmeleri için taşıt yolunun çizgilerle ayrılmış bölümüdür.

Şerit Çizgileri

Kavşak

İki veya daha fazla karayolunun kesişmesi veya birleşmesi ile oluşan ortak alandır.

Şehir içi 30m, şehirler arası 150m'den sinyal verilir.

Banket

Yaya yolu ayrılmamış karayolunda, taşıt yolu kenarındaki yayaların ve hayvanların kullanacağı, zorunlu hallerde de araçların faydalanabileceği kısımdır.

Yaya Yolu (Yaya Kaldırımı)

Karayolunun, taşıt yolu kenarı ile gerçek veya tüzel kişilere ait mülkleri arasında kalan ve yalnız yayaların kullanımına ayrılmış olan kısmıdır.

Yaya Geçidi

Taşıt yolunda, yayaların güvenli geçebilmelerini sağlamak üzere, trafik işaretleri ile belirlenmiş alandır.

Yaya Geçidi İşareti

Okul Geçidi

Genel olarak okul öncesi, ilk öğretim ve orta dereceli okulların çevresinde özellikle öğrencilerin geçmesi için taşıt yolundan ayrılmış ve trafik işaretiyle belirlenmiş alandır.

Okul Geçidi İşareti

Demiryolu Geçidi (Hemzemin Geçit)

Karayolu ile demiryolunun aynı seviyede kesiştiği bariyerli veya bariyersiz geçitlerdir.

Kontrollü Hemzemin Geçit

Kontrolsüz Hemzemin Geçit

Otomobil

Yapısı itibariyle, sürücüsü dahil en fazla 9 oturma yeri olan ve insan taşımak için imal edilmiş bulunan motorlu taşıttır.

Minibüs

Yolcu taşımacılığında kullanılan, sürücüsü dahil oturma yeri dokuzdan fazla ve sürücüsü dahil oturma yeri onyediyi aşmayan otobüslere minibüs denir.

Otobüs

Yolcu taşımacılığında kullanılan, sürücüsü dahil 18 ve daha fazla oturma yeri olan motorlu taşıttır. Troleybüsler de bu sınıfa dahildir.

Kamyonet

İzin verilebilen azami yüklü ağırlığı 3,500kg geçmeyen ve yük taşımak için imal edilmiş motorlu taşıttır.

Kamyon

İzin verilebilen azami yüklü ağırlığı 3,500kg.dan fazla olan ve yük taşımak için imal edilmiş motorlu taşıtlardır.

Çekici

Römork ve yarı römorkları çekmek için imal edilmiş olan ve yük taşımayan motorlu taşıtlardır.

Kurtarıcı

Kaza yada başka sebeple çalışmayan araçları çekmek ve taşımak için özel donanımları olan taşıtlardır.

Taşıt Katarı

Karayolunda bir birim olarak seyretmek üzere birbirine bağlanmış en fazla iki römorktan oluşan araçlardır.

Arazi Taşıtı

Karayollarında yolcu ve yük taşıyabilecek şekilde imal edilmiş olmakla beraber, bütün tekerlekleri motordan güç alan ya da alabilen motorlu taşıttır.

Motosiklet

İki veya üç tekerlekli sepetli veya sepetsiz motorlu araçtır.

Motorlu Bisiklet (Moped)

Silindir hacmi 50 cm3'ü geçmeyen, içten patlamalı motorla çalışan ve imal hızı saatte 45km'yi geçmeyen motorlu araçtır.

Lastik Tekerlekli Traktör

Belirli şartlarda römork ve yarı römork çekebilen, ancak ticari amaçla taşımada kullanılmayan tarım aracıdır.

Römork

Motorlu araçla çekilen insan veya yük taşımak için imal edilmiş motorsuz taşıttır.

Yarı Römork

Bir kısmı motorlu taşıt veya araç üzerine oturan taşıdığı yükün kendi ağırlığının bir kısmı motorlu araç tarafından taşınan römorktur.

Hafif Römork

Azami yük ağırlığı 750 kg'ı geçmeyen römork veya yarı römorktur.